De 5 meest voorkomende misverstanden rondom zadels!

September 21, 2016

Zadels. Voor veel ruiters een bron van zorgen en misverstanden. Het ís ook een moeilijk vak en met zoveel 'deskundigen' is het moeilijk om door de bomen het bos nog te zien. Daarom wil ik vandaag graag een aantal misverstanden de wereld uit helpen. Misverstanden waar zowel jij, als ruiter, maar ook ik als zadelpasser soms van wakker kan liggen! 

1. "Een zadel met een verwisselbare boom past altijd!"
Een veel gehoorde uitspraak, die iedere keer opnieuw weer mijn tenen weet te krommen. Hier gaan een aantal dingen mis, om te beginnen; Een boom kan je niet wisselen, hoogstens het kopijzer. Het kopijzer is het voorste gedeelte van de boom en bepaalt de breedte van de boom. Niets meer, niets minder. Helaas bepalen héél wat meer factoren de pasvorm van het zadel dan alleen de breedte van de boom. De vorm van de boom, curve, hoek van de siderails, breedte van de twist, de lengte, maar ook de vorm van de kussens (en zo kan ik nog wel even doorgaan), bepalen mede de pasvorm van het zadel. De breedte is slechts 10% van de pasvorm! Onmogelijk dus dat het verwisselen van een kopijzer (= het aanpassen van 
de breedte) ervoor kan zorgen dat het zadel altijd past. 


2. "Een bontje onder je zadel helpt tegen een zadel dat knelt."
Het is jammer dat ik in dit bericht geen geluidseffecten toe kan voegen, want ik zou graag nu een zoemer af laten gaan. Ja, een bontje kan in sommige gevallen helpen. Nee, als je zadel knelt (dus te klein 
is) moet je er geen bontje onder leggen! Dit misverstand heeft op enkele fronten meer uitleg nodig. Er zijn studies uitgevoerd waaruit is gebleken dat het (juist!!!) gebruiken van een bontje de druk in sommige 
gevallen kan verlagen. Maar sleutelwoorden hierin zijn: juist gebruik. En dáár gaat het mis. Te pas en te onpas worden in Nederland bontjes onder goed, maar ook slecht passende zadels gelegd. Als je je zadel hebt laten aanmeten door een kundig en gediplomeerd zadelpasser, zonder bontje, moet je daar vooral niet ineens (omdat het leuk kijkt, of omdat je denkt dat het prettiger is voor je paard) een bontje onder leggen. Waarom niet? Simpel, een voorbeeld: Stel, jij gaat naar de ruitersportzaak en je laat rijlaarzen volledig op maat aanmeten. De professional neemt je maten, je past het een en ander en een aantal 
weken later is het zover. Je perfect passende laarzen zijn binnen! Volledig op maat gemaakt, voor gebruik met normale sokken (Eventueel zelfs die mooie panty-achtige sokken). Dan besluit je lekker dikke 
ski-sokken erin aan te trekken, want die zijn zo lekker zacht. Au! Dat knelt! Dat geldt voor je paard dus idem dito. Een bontje kan, maar geef het aan bij het aanmeten, de maat moet daarop worden aangepast en je 
dient dan ook altijd met bontje te rijden. Andere situatie: Je zadel knelt, het ligt achterover en je paard reageert gevoelig. Ga dan niet zomaar een bontje eronder leggen, dat knelt alleen maar meer. De enige juiste optie in dit geval is: Maak een afspraak met een gediplomeerd zadelpasser om te kijken wat er aan gedaan kan worden. 

3. "Goed onderhoud aan je zadel betekent regelmatig bijvullen."
Goed onderhoud aan je zadel betekend regelmatig controleren, ja. Regelmatig bijvullen hoeft lang niet altijd noodzakelijk te zijn. Sterker nog, om de 2 á 3 jaar raden we aan om de vulling van je zadel 
volledig te vervangen. Steeds maar bijvullen zorgt voor een harde vulling. De kussens van je zadel hebben een bepaalde diepte, er kan dus nooit meer vulling in dan je kussen diep is. Dat lijkt logisch. Dat betekent echter niet dat het kussen ook tot het maximum gevuld moet worden! Houdt in je achterhoofd; het heet een kussen, dat is met een reden! Een goed gevuld kussen is stevig maar veerkrachtig genoeg om de bewegingen van je paard en van jou als ruiter op te vangen en te dempen, en heeft als doel om de druk over de paardenrug zo optimaal mogelijk te verdelen. Veerkracht is hierin dus een belangrijk sleutelwoord! Een kussen wat niet meer veerkrachtig is kan niet meer dempen en verliest dus zijn belangrijkste eigenschap. Onder het zadel liggen belangrijke spiergroepen die ervoor zorgen dat je paard op de juiste manier kan 
bewegen. De schouder van je paard moet kunnen roteren en de ruggengraat moet vrij kunnen bewegen. Harde kussens zorgen ervoor dat je paard de spieren wegdrukt, dit is een afweerreactie van het lichaam.  
Periodiek bijvullen kan in sommige gevallen noodzakelijk zijn, maar krab jezelf eens goed achter de oren als je zadelmaker constant alleen maar bijvult, en vraag hem of haar waarom er wordt gekozen voor bijvullen in plaats van opnieuw vullen. Wanneer is je zadel voor het laatst volledig opnieuw gevuld? 

4. "Míjn instructrice/stalgenoot/pensionhouder heeft naar mijn zadel gekeken en die zei dat het goed lag, dus is het goed."
Hoe kundig je instructrice/stalgenoot/pensionhouder ook is op zijn/haar vakgebied, en hoe goed zijn/haar bedoelingen ook zijn; zolang deze niet afgestudeerd is als zadelpasser is deze niet in staat dit op een juiste manier te beoordelen. Vergeet niet dat, om zadelpasser te worden, je een 3 jaar durende opleiding moet volgen op HBO-niveau met véél stage-uren. Zadelpassen is een vak, en vaak ook een heel ingewikkeld vak. Investeer in een goede zadelpasser, zorg dat je zadel altijd gecontroleerd wordt 
bij aanschaf en daarna netjes periodiek gecontroleerd wordt. Een traject bij een dierenarts/fysiotherapeut/osteopaat als er eenmaal problemen zijn is vaak een stuk duurder, daarnaast wil toch niemand zijn paard met problemen opzadelen?  Wat ook belangrijk is om hierbij te vermelden dat Zadelpasser/Zadelmaker tot op heden helaas een vrij beroep is, dat betekent dat iedereen zich zadelpasser/zadelmaker mag noemen.

Wil je zeker weten dat je te maken hebt met een gediplomeerd zadelpasser/zadelmaker? Kijk dan op de site van de Vereniging van Zadel- en Tuigdeskundigen. www.vztd.nl 

5. Zonder rijden beoordelen dat een zadel past. 
Een fenomeen wat ik helaas nog veel langs zie komen. Laat ik hier even heel erg duidelijk in zijn: Je kan beoordelen dat een zadel NIET past, zonder het te hebben gezien onder de man. Je kan echter NOOIT met zekerheid zeggen dat een zadel past zonder het te hebben gezien tijdens het rijden! 

Een paard is geen statisch iets, het beweegt, de ruiter beweegt en dit alles heeft natuurlijk invloed op de ligging van je zadel. Een zadel kan soms perfect lijken te passen terwijl het paard keurig vierkant halt 
houd op de wasplaats, maar als je dan gaat rijden beweegt het paard ineens anders dan gedacht en dan blijkt het zadel ineens tóch niet meer zo mooi te passen... Alle alarmbellen dienen af te gaan als iemand 
werkelijk beweert dat je zadel "perfect past!" als ze je niet hebben zien rijden! 

Wil je meer leren over het beoordelen van een zadel, misverstanden en mythes omtrent zadels en rugproblemen bij paarden? En wil je zelf leren hoe je je zadel kan beoordelen op pasvorm, en je paard kan controleren op rugproblemen? Kom dan naar onze Clinic over Rugproblemen bij paarden 
op 16 oktober aanstaande in Berghem! De clinic wordt gegeven in samenwerking met Nanne Boekholt van de Dierenosteopaat. Wij leren je 

 

beter te kijken en te voelen, om zo in de toekomst problemen te kunnen 
voorkomen! 

Aanmelden kan via: 
clinicrugproblemen@gmail.com
Meer informatie vind je op facebook: 
www.facebook.com/clinicrugproblemenpaard

 

Please reload

Featured Posts

Of je zadel past, hangt af van waar jij hem neerlegt!

February 5, 2018

1/6
Please reload

Recent Posts
Please reload

Archive